KPSS Genel Yetenek: Matematik ve Türkçe Nasıl Çalışılır?

Genel yetenek bölümü iki dersten oluşur: Türkçe ve matematik. İkisi de bilgi kadar beceri ister. Formülü bilmek problemi çözdürmez; paragraf kuralını bilmek de hızlı okumayı sağlamaz. Bu yüzden genel yetenekte çalışma, düzenli pratik üzerine kurulur.

Bu yazıda matematiği sıfırdan toparlamak isteyen ve Türkçede hız sorunu yaşayan adaylar için ayrı ayrı yol haritası veriyorum. Soru sayısı ve süre gibi format bilgilerini ÖSYM kılavuzundan kontrol et.

Matematikte önce temeli onar

Matematiği yıllar önce bırakmış adayın en büyük hatası doğrudan problem çözmeye girişmek. Problem, temel işlem becerisinin üzerine kurulur. Sayılar, bölünebilme, rasyonel sayılar, üslü ve köklü ifadeler, çarpanlara ayırma ve denklemler sağlam olmadan problem konusu yürümez.

İlk üç dört haftayı bu temel konulara ayır. Her konuyu kısa anlatımla öğren, sonra kolaydan zora en az kırk elli soru çöz. Kolay soruyu atlama; hız ve işlem güveni kolay soruda kazanılır.

• Temel kavramlar ve sayı basamakları
• Bölünebilme, EBOB ve EKOK
• Rasyonel ve ondalık sayılar, sıralama
• Üslü ve köklü ifadeler
• Çarpanlara ayırma ve denklem çözme

Problemleri türe göre çöz

Problemler genel yetenek matematiğinin ağırlık merkezidir. Sayı, kesir, yaş, işçi, havuz, hareket, yüzde, kâr zarar ve karışım problemleri birbirinden farklı kurgu ister. Her türü ayrı bir gün çalış ve o türden en az yirmi soru çöz.

Problem çözerken denklem kurma alışkanlığını erken edin. Soruyu okur okumaz bilinmeyeni harfle yaz, verilenleri bu harf üzerinden ifade et. Örneğin "Ali'nin yaşı Ayşe'nin yaşının iki katı, yaşları toplamı 36" deniyorsa Ayşe'ye x de; Ali 2x olur, 3x = 36 eşitliğinden x = 12 çıkar. Zihinden çözmeye çalışmak başta hızlı görünür ama zor soruda çöker.

Sayısal ve sözel mantık

Mantık soruları bilgi değil dikkat ister. Tablo, şema ve sıralama sorularında verileri kâğıda dökmeden çözmeye kalkışmak en sık hatadır. Verilen her koşulu satır satır yaz, olasılıkları ele. Beş kişinin oturma sırası soruluyorsa beş kutu çiz, kesin bilgiyi önce yerleştir, "yan yana değil" gibi olumsuz koşulları en sona bırak.

Bu bölümde hız zamanla gelir. Başta bir mantık sorusuna on dakika ayırmak normal. Her hafta aynı türden birkaç soru çözerek süreyi düşür.

Türkçe: paragraf hızını kur

Türkçenin en geniş bölümü paragraf. Hız sorunu yaşayanlar için üç kural var: soruyu önce oku, parçayı amaçlı oku, şıkları parçaya göre değil soruya göre ele. Parçayı okurken ana fikri bir cümlede özetlemeye çalış; bu alışkanlık yardımcı fikir ve başlık sorularını da kolaylaştırır.

Her gün en az on paragraf sorusu çöz ve süre tut. Yanlış çıkan sorularda hangi şıkla karıştırdığını yaz; genellikle iki güçlü şık arasında sistematik bir hata deseni çıkar.

Türkçe: dil bilgisi ve yazım

Ses bilgisi, sözcük türleri, cümle ögeleri, fiilimsi, anlatım bozukluğu, yazım ve noktalama gibi konular kural bilgisi ister. Bu konuları hafta hafta bölerek çalış, her konunun ardından test çöz. Yazım kuralları için sık yapılan hataların listesini çıkar ve kısa kartlar oluştur: "her şey" ayrı, "hiçbir" bitişik yazılır; bağlaç olan "de" ayrı, hâl eki olan "-de" bitişik yazılır.

Anlatım bozukluğu soruları çoğu adayın en çok yanlış yaptığı alan. Cümleyi ögelerine ayırma alışkanlığı bu soruların çoğunu görünür kılar. "Kardeşim bana, ben de ona güveniyorum." cümlesinde ilk yan cümlenin yüklemi eksiktir; ögelere ayırınca "kardeşim bana güveniyorum" gibi bozuk bir yapı ortaya çıkar ve hata kendini gösterir.

Günlük rutin ve yanlış analizi

Genel yetenek beceri dersi olduğundan her gün dokunmak gerekir. Günde yarım saat matematik, yarım saat Türkçe en düşük rutin sayılır. Bu rutine ara verilen her hafta hızı geri götürür.

Yanlışlarını türüne göre biriktir: işlem hatası, kurgu hatası, bilgi eksiği, dikkatsizlik. Haftada bir, yalnızca yanlışlardan oluşan bir mini test çöz. Aynı türden hatanın azaldığını görmek ilerlemenin en somut göstergesidir.

1. 1Her gün bir matematik ve bir Türkçe test çöz.
2. 2Yanlışları türüne göre işaretle.
3. 3Hafta sonu yanlışlardan mini test çıkar.
4. 4Zayıf kalan konuya ek çalışma günü ayır.

kitapok'ta nasıl uygularsın

kitapok'ta KPSS soru bankalarının bir kısmı üyeliksiz çözülür. Çözdüğün sorulardaki yanlışlar yanlış defterinde birikir; hangi türden hatayı tekrarladığını oradan görüp tekrar edersin. Matematik ve Türkçe konu özetlerini havuzdan üyeliksiz okuyabilirsin. Yazım kurallarını akıl kartına çevirirsen kartlar 1, 3, 7 ve 16. günlerde tekrar karşına gelir; Yazım Yanlışı ve Kelimok oyunlarıyla da Türkçe tekrarını kısa molalara sığdırabilirsin.