KPSS'ye başlamak çoğu adaya büyük bir yığın gibi görünür. Genel yetenek, genel kültür, kadrona göre alan bilgisi; hepsi aynı anda kapıda bekler. Oysa iyi bir plan bu yığını küçük ve yönetilebilir parçalara böler.
Bu rehberde sıfırdan başlayan bir adayın hangi sırayla ne yapması gerektiğini anlatıyorum. Sınavın oturum yapısı ve puan türleri yıldan yıla değişebilir; bu yüzden sayısal ayrıntıları her zaman ÖSYM'nin o yılki kılavuzundan kontrol et.
Önce hangi KPSS'ye gireceğini netleştir
KPSS tek bir sınav değil, bir sınav ailesidir. Lisans, ön lisans ve ortaöğretim düzeyleri ayrı ayrı yapılır. Lisans düzeyinde, başvuracağın kadroya göre genel yetenek ve genel kültür oturumunun yanına alan bilgisi oturumları da eklenebilir. Hangi kadroya başvuracağın, hangi oturumlara gireceğini belirler.
Bu kararı vermeden çalışmaya başlamak enerjini dağıtır. Hedef kadrolarını yaz, o kadroların hangi puan türünü istediğine bak ve çalışacağın dersleri buna göre seç. Öğretmen adayıysan öğretmen atamalarının Akademi Giriş Sınavı (AGS) üzerinden yürüdüğünü göz önünde tut; hangi sınava gireceğini o yılın kılavuzundan doğrula.
ÖSYM kılavuzu her yıl yenilenir. Konu başlıklarını ve oturum bilgisini eski bir kaynaktan değil, o yılın kılavuzundan al.
Konu listesini çıkar ve seviyeni ölç
İlk hafta ders çalışmakla değil haritayı çizmekle geçmeli. Her ders için konu başlıklarını alt alta yaz; örneğin tarihte İslamiyet öncesi Türk tarihi, Osmanlı kültür ve medeniyeti, Kurtuluş Savaşı gibi başlıkları ayrı satırlara al. Sonra her konunun yanına üç seçenekten birini koy: biliyorum, hatırlıyorum, hiç bilmiyorum.
Bu ölçümü yapmanın en hızlı yolu, hiç hazırlanmadan bir karma test çözmektir. Sonuç kötü çıkacak; bu normal. Amaç puan almak değil, hangi konularda boşluk olduğunu görmek. Testte boş bıraktığın soruların konularını da listene işaretle; boş soru, yanlış kadar bilgi verir.
- Genel yetenek: Türkçe ve matematik; sözel ve sayısal mantık
- Genel kültür: tarih, coğrafya, vatandaşlık ve güncel bilgiler
- Alan bilgisi: kadroya göre değişir; öğretmen adayları AGS konularına bakmalı
Haftalık programı derslere böl
Günlük programdan önce haftalık program kur. Bir haftada hangi derse kaç saat ayıracağını belirle. Zayıf derslere daha çok, güçlü derslere daha az ama sıfır olmayan zaman ver. Sıfır bırakılan ders birkaç haftada unutulur.
Her gün en az iki farklı ders çalış. Tek derse saatlerce gömülmek verimi düşürür; ders değiştirmek zihni tazeler. Sabah saatlerini en zor bulduğun derse ayırmak çoğu aday için işe yarar. Akşam saatlerine de daha hafif bir işi, örneğin Türkçe paragraf sorularını ya da coğrafya tekrarını bırak.
- 1Haftalık toplam çalışma saatini gerçekçi belirle; iş ya da okulla birlikte yürüyecekse abartma.
- 2Bu saati derslere zayıflık sırasına göre dağıt.
- 3Her ders için o hafta bitirilecek konuları yaz.
- 4Hafta sonu bir günü tekrar ve denemeye ayır.
- 5Pazar akşamı programı gözden geçir, yetişmeyeni sonraki haftaya taşı.
Konu çalışma döngüsü: öğren, çöz, not al
Bir konuyu çalışmanın üç adımı var. Önce kaynağından öğren: video, kitap ya da ders notu. Sonra o konudan soru çöz. En sonunda yanlışlarını ve öğrendiğin püf noktalarını kısa bir not olarak yaz. Not uzun olmasın; vatandaşlıkta yasama, yürütme ve yargı organlarının görevlerini karıştırıyorsan üçünü tek bir tabloya almak yeter.
Soru çözmeyi konu bitiminden sonraya erteleme. Konuyu bitirdiğin gün en az bir test çöz. Yanlışlarını bir yerde biriktir; bu birikim ilerleyen aylarda en değerli çalışma malzemen olacak.
Tekrar ve deneme takvimi
Öğrenilen bilgi tekrar edilmezse birkaç hafta içinde silinir. Bu yüzden her hafta önceki haftaların konularına kısa tekrar ayır. Akıl kartları ve aralıklı tekrar bu iş için biçilmiş kaftandır: kartı bir gün, üç gün, yedi gün ve on altı gün sonra yeniden görürsün; her seferinde hatırlıyorsan aralık açılır, unuttuysan kart başa döner.
Deneme sınavlarına konuların yarısını bitirdiğinde başla. Her denemeden sonra en az bir saat analiz yap ve yanlışları üç kovaya ayır: bilgi eksiği, dikkatsizlik, zaman baskısı. Bilgi eksiği konuya geri dönmeni, dikkatsizlik soru kökünü daha yavaş okumanı, zaman baskısı ise soru sırasını değiştirmeni ister. Denemeyi çözüp puanına bakmakla bırakmak zamanı boşa harcar.
Son aylarda yeni konu öğrenmeye çalışmak yerine bildiklerini sağlamlaştır. Yeni konu heyecanı eski konuları unutturur.
Motivasyon değil sistem
Aylar süren hazırlıkta motivasyon iner çıkar. Buna güvenme; sisteme güven. Sistem, iyi bir gün de kötü bir gün de aynı olan sabit bir rutindir. Günün sorusunu çözmek, on kart tekrar etmek, bir test bitirmek gibi küçük ve ölçülebilir hedefler koy.
İlerlemeni kaydet. Haftada kaç soru çözdüğünü, kaç konu bitirdiğini gör. Rakamlar yükseldiğinde motivasyon kendiliğinden gelir.
kitapok'ta nasıl uygularsın
kitapok'ta KPSS soru bankalarının bir kısmını üyeliksiz ve ücretsiz çözebilirsin; seviye ölçümü için ilk karma testi buradan başlat. Çözdüğün her yanlış otomatik olarak yanlış defterine düşer; hangi konuda takıldığını oradan görür, o konuya geri dönersin. Konu Özetleri Havuzu'ndaki tarih, coğrafya ve vatandaşlık özetlerini üyeliksiz okuyabilirsin; kendi ders notundan özet ya da akıl kartı üretmek için üyelik gerekir. Akıl kartları aralıklı tekrar döngüsünü senin yerine takvimler, Unutma Radarı ise hangi konunun tekrar zamanının geldiğini gösterir. Günün Sorusu'nu sabit rutinine ekleyerek her gün küçük bir hedef kapatabilirsin.
KPSS sayfasıDersler, soru bankaları ve özetler tek yerdeÜcretsiz soru çözSeviyeni ölçmek için hemen bir test başlat7 gün ücretsiz deneKart bilgisi istenmez