Matematik · KPSS

Üçgende Açılar Konu Anlatımı ve Soru Çözümü

Yargı Pluskaynak 55 dk39 bölüm

Kanıtlı Özetdakika damgalı

Bu özetle Meşk yap. Hoca yalnız bu özetin içinden soruyor, sen konuşarak cevaplıyorsun. Örnek dersi dinle

Üye ol, meşke başla

Bu özetten ne eksik?

Üretecek hakkın yoksa iste — hakkı olan biri üretince herkese açılır ve sana haber gelir.

Zaman damgalarına tıklayınca video o andan devam eder. Video oynarken de üstteki şerit hangi bölümde olduğunu yazar — tıklayınca özetin o yerine iner.

00:05Giriş ve Üçgende İç/Dış Açılar

  • Üçgende açılar konusu geometriye geçişin ilk adımıdır.
  • Geometri sorularını çözmek için bol bol pratik yapmak ve taktiklerle geometri kitabını kullanmak önemlidir.
  • Bir üçgenin iç açılarının ölçüleri toplamı 180 derecedir.
  • İki iç açının toplamı, komşu olmayan bir dış açıya eşittir.
  • Bir üçgenin dış açılarının ölçüleri toplamı 360 derecedir.

Tahtadaki formüller

  • a+b+c=180°a + b + c = 180°
  • A + B + C =360°= 360°

01:41İki İç Bir Dış Açı Kuralı

  • Bir üçgende iki iç açının ölçüleri toplamı, kendilerine komşu olmayan bir dış açının ölçüsüne eşittir.

Tahtadaki formüller

  • A + C
  • A + B
  • B + C

02:08Hayalet Uçak (Bumerang) Kuralı

  • Hayalet uçak veya bumerang olarak adlandırılan şekilde, içteki üç açının toplamı dıştaki açıyı verir.
  • Bu kural, bir köşeden uzatma yapılarak iki iç bir dış açı kuralı ile ispatlanabilir.

Tahtadaki formüller

  • x=a+b+cx = a + b + c

02:57İç Açıortayların Kesişim Noktası

  • İki iç açıortayın kesiştiği noktadan üçüncü köşeye çizilen doğru da açıortaydır.
  • İç açıortayların kesişim noktasında oluşan açı (x), diğer köşedeki açının (A) yarısının 90 derece fazlasına eşittir.

Tahtadaki formüller

  • x=90+A/2x = 90 + A/2
  • 180 - 2A - 2B

Önemli: İki açıortayın kesiştiği noktadan üçüncü köşeye çizilen doğru açıortaydır. Bu bilgi sınavlar için kritik olabilir.

04:33Dış Açıortayların Kesişim Noktası

  • İki dış açıortayın kesiştiği noktadan üçüncü köşeye çizilen doğru da açıortaydır.
  • Dış açıortayların kesişim noktasında oluşan açı (x), diğer köşedeki açının (A) yarısının 90 dereceden çıkarılmasıyla bulunur.

Tahtadaki formüller

  • x=90−A/2x = 90 - A/2

Önemli: İki dış açıortayın kesişim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğru açıortaydır.

05:29İç ve Dış Açıortayların Kesişim Noktası

  • Bir iç açıortay ile bir dış açıortayın kesiştiği noktadan üçüncü köşeye çizilen doğru da açıortaydır.
  • İki dış açıortayın kesişim noktasında oluşan açı (x), diğer köşedeki açının (m(A)) yarısına eşittir.

Tahtadaki formüller

  • x=m(A)/2x = m(A) / 2

Önemli: İki dış açıortayın kesişim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğru açıortaydır.

06:11İkizkenar Üçgen

  • İkizkenar üçgen, iki kenarı birbirine eşit olan üçgendir.
  • Eşit kenarların tabanlarındaki açılar da birbirine eşittir.

Tahtadaki formüller

  • |AB| = |AC|
  • m(B) = m(C)

06:39Eşkenar Üçgen

  • Eşkenar üçgen, tüm iç açılarının ölçüsü 60 derece olan ve tüm kenarları eşit olan üçgendir.

Tahtadaki formüller

  • |AB| = |AC| = |BC|
  • m(A)=m(B)=m(C)=60°m(A) = m(B) = m(C) = 60°

06:56Soru Çözümü 1 (İkizkenar Üçgen)

  • Verilen üçgenin iç açıları toplamı 180 derece kuralı kullanılarak eksik açılar bulunur.
  • İkizkenar üçgen özelliği kullanılarak eşit kenarların karşısındaki açıların eşit olduğu belirlenir.
  • İki iç bir dış açı kuralı uygulanarak istenen x açısı bulunur.

08:21Soru Çözümü 2 (İkizkenar Üçgen ve İç Açı Toplamı)

  • Verilen ikizkenar üçgenlerde taban açıları eşit olarak harflendirilir.
  • Büyük üçgenin iç açıları toplamı 180 dereceye eşitlenerek 'a+b' değeri bulunur.
  • İstenen açı, 'a+b' ve verilen küçük açı kullanılarak hesaplanır.

Tahtadaki formüller

  • 2a+2b+10=1802a + 2b + 10 = 180
  • 2a+2b=1702a + 2b = 170
  • a+b=85a + b = 85
  • a+b+10=95a + b + 10 = 95

09:32Soru Çözümü 3 (İkizkenar Üçgen ve Bumerang Kuralı)

  • Verilen ikizkenar üçgenlerin taban açıları eşitlenir.
  • İki iç bir dış açı kuralı ve bumerang (hayalet uçak) kuralı uygulanır.
  • Bumerang kuralı ile içteki üç açının toplamı dıştaki açıya eşitlenerek x değeri bulunur.

Tahtadaki formüller

  • 65=x+10+2565 = x + 10 + 25
  • x=30x = 30

10:43Soru Çözümü 4 (Dış Açıortay ve Açı Kuralı)

  • İki dış açıortayın kesişim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğrunun da açıortay olduğu kuralı kullanılır.
  • Dış açıortayların kesişim noktasında oluşan açı (x+10), diğer köşedeki açının yarısının 90 dereceden çıkarılmasıyla bulunur.

Tahtadaki formüller

  • x+10=90−m(B)/2x + 10 = 90 - m(B)/2
  • x+10=90−50x + 10 = 90 - 50
  • x+10=40x + 10 = 40

Önemli: İki dış açıortayın kesişim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğru açıortaydır. Bu kuralı hatırlamak soruyu çözmek için önemlidir.

12:00Açıortay ve Kedi Kulağı Kuralı

  • İki açıortayın kesim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğru da açıortaydır.
  • Kedi kulağı kuralı, bir üçgende iki iç açıortayın kesiştiği noktadan diğer köşeye çizilen doğrunun da açıortay olduğunu belirtir.
  • Açıortayların kesişim noktasında oluşan dış açı, diğer iki açının toplamının yarısıdır.

Tahtadaki formüller

  • X +10=90−m(A)/2+ 10 = 90 - m(A)/2
  • X +10=90−50+ 10 = 90 - 50
  • X +10=40+ 10 = 40
  • X =30= 30

Önemli: Açıortayların kesim noktasından üçüncü köşeye çizilen doğrunun da açıortay olduğu ve kedi kulağı kuralı önemlidir.

12:52İkizkenar Üçgen ve Açı Hesabı

  • Eşit kenarların karşısındaki açılar eşittir.
  • Bir üçgenin iç açılarının toplamı 180 derecedir.
  • İki iç açının toplamı, bir dış açıya eşittir.

Tahtadaki formüller

  • 5x=1805x = 180
  • x=36x = 36

Önemli: İkizkenar üçgen özelliklerini kullanarak açıları harflendirme ve üçgenin iç açıları toplamını kullanma.

14:19Üç Kenarı Eşit Olan Üçgenlerde Açı Hesabı

  • Üç kenarı birbirine eşit olan bir üçgende, eşit kenarların karşılarındaki açılar da eşittir.
  • İki iç açının toplamı, bir dış açıya eşittir.

Tahtadaki formüller

  • y+40=y+2xy + 40 = y + 2x
  • 40=2x40 = 2x
  • x=20x = 20

Önemli: Kenar eşitliklerini kullanarak açıları harflendirme ve dış açı kuralını uygulama.

16:12Harflendirme ile Açı Hesabı

  • Verilen eşitliklere göre bilinmeyen açılara harf verilir.
  • Üçgenin iç açılarının toplamı 180 derecedir.

Tahtadaki formüller

  • 2a+2b+30=1802a + 2b + 30 = 180
  • 2a+2b=1502a + 2b = 150
  • a+b=75a + b = 75
  • a+b+x=180a + b + x = 180
  • 75+x=18075 + x = 180
  • x=105x = 105

Önemli: Karmaşık üçgen problemlerinde harflendirme yaparak denklemler kurmak ve çözmek.

17:48İkizkenar Üçgenlerin Açı Bağıntıları

  • İkizkenar üçgenlerde taban açıları eşittir.
  • Bir üçgenin iç açılarının toplamı 180 derecedir.

Tahtadaki formüller

  • 3x+36=1803x + 36 = 180
  • x+12=60x + 12 = 60
  • x=48x = 48

Önemli: İkizkenar üçgen özelliklerini ve iç açılar toplamını kullanarak bilinmeyen açıları bulma.

18:42Ödev ve Hedefler

  • Konu tekrarı yapılmalıdır.
  • Taktiklerle Geometri kitabından sayfa 18'den 26'ya kadar soru çözülmelidir.
  • Hedef, geometriden soru kaçırmamak ve sınavda 90'ın üzerinde puan almaktır.

Önemli: Konu tekrarı ve düzenli soru çözümü, geometri başarısı için kritik öneme sahiptir.

20:15Üçgende Açı-Kenar Bağıntıları (Giriş)

  • Bir üçgende büyük açı karşısında uzun kenar, küçük açı karşısında kısa kenar bulunur.
  • Açı büyüdükçe karşısındaki kenar da büyür.

Tahtadaki formüller

  • m(A) > m(C) > m(B) ise
  • a>c>ba > c > b dir.

Önemli: Açı-kenar bağıntıları, üçgenin kenar uzunluklarını açılarla ilişkilendirir.

20:59Üçgen Oluşturma Şartları

  • Bir üçgende herhangi bir kenarın uzunluğu, diğer iki kenarın uzunlukları farkının mutlak değerinden büyük, toplamından küçüktür.

Tahtadaki formüller

  • ∣b−c∣<a<b+c|b - c| < a < b + c
  • ∣a−c∣<b<a+c|a - c| < b < a + c
  • ∣a−b∣<c<a+b|a - b| < c < a + b

Önemli: Üçgen eşitsizliği, bir üçgenin oluşabilmesi için temel bir şarttır.

21:25Pisagor ve Açı Bağıntıları

  • Bir üçgende bir açı 90 derece ise Pisagor teoremi uygulanır: b² = a² + c².
  • Eğer açı 90 dereceden büyükse, karşısındaki kenarın karesi diğer iki kenarın kareleri toplamından büyüktür: b² > a² + c².
  • Eğer açı 90 dereceden küçükse, karşısındaki kenarın karesi diğer iki kenarın kareleri toplamından küçüktür: b² < a² + c².

Tahtadaki formüller

  • m(B)=90°m(B) = 90° ise b² = a² + c²
  • m(B)>90°m(B) > 90° ise b² > a² + c² dir.
  • m(B)<90°m(B) < 90° ise b² < a² + c² dir.

Önemli: Açıların 90 dereceden büyük, küçük veya eşit olmasına göre Pisagor bağıntısının nasıl değiştiği kritik bir bilgidir.

22:27En Uzun Kenar Tespiti

  • Bir çokgen içinde en uzun kenarı bulmak için tüm iç açılar hesaplanır.
  • Her bir üçgen içinde en büyük açının karşısındaki kenar o üçgenin en uzun kenarıdır.
  • İki üçgenin ortak kenarları üzerinden karşılaştırma yapılarak genel olarak en uzun kenar bulunur.

Önemli: Açı-kenar bağıntılarını kullanarak karmaşık şekillerde en uzun kenarı bulma becerisi.

24:00En Uzun Kenar Tespiti

  • Bir üçgende açı büyüdükçe karşısındaki kenar da büyür.
  • Verilen açılar ve kenarlar arasındaki ilişkiler belirlenir.
  • En büyük açının karşısındaki kenar, en uzun kenardır.

Tahtadaki formüller

  • m(BAC) =65= 65
  • BC < AC < AB
  • m(ACD) =80= 80
  • AD < AC < CD
  • m(ADC) =70= 70
  • CD < AC < AD

Önemli: Açı-kenar bağıntılarında en büyük açının karşısındaki kenarın en uzun kenar olduğu unutulmamalıdır.

24:15Üçgen Eşitsizliği Uygulaması

  • Bir üçgende bir kenarın uzunluğu, diğer iki kenarın farkının mutlak değerinden büyük, toplamından küçük olmalıdır.
  • İki farklı üçgen için eşitsizlikler ayrı ayrı yazılır.
  • Elde edilen eşitsizliklerin kesişimi alınarak bilinmeyen kenarın alabileceği tam sayı değerleri bulunur.

Tahtadaki formüller

  • ABC: 2<2 < X <14< 14
  • BDC: 5<5 < X <15< 15
  • 5<5 < X <14< 14
  • TS =14−5−1=8= 14 - 5 - 1 = 8

Önemli: İki farklı üçgenin ortak kenarı için eşitsizlikler bulunup kesişim kümesi alınarak doğru aralık tespit edilmelidir.

25:31Geniş Açılı Üçgenlerde Kenar Bağıntısı

  • Bir açısı 90 dereceden büyük olan üçgende, bu açının karşısındaki kenar için Pisagor bağıntısı eşitsizlik olarak kullanılır.
  • Üçgen eşitsizliği ve geniş açı kuralı birlikte değerlendirilir.
  • X'in alabileceği tam sayı değerleri bu iki koşulu sağlamalıdır.

Tahtadaki formüller

  • 1<1 < X <9< 9
  • 7, 8

Önemli: Geniş açılı üçgenlerde, geniş açının karşısındaki kenarın karesi, diğer iki kenarın kareleri toplamından büyük olmalıdır.

26:46Üçgen Eşitsizliği ve Kenar Uzunluğu

  • Bir kenarın uzunluğu, diğer iki kenarın farkından büyük, toplamından küçüktür.
  • Verilen kenar uzunlukları ve bilinmeyen kenar (2x-2) için eşitsizlik kurulur.
  • Eşitsizlik çözülerek x'in alabileceği tam sayı değerleri bulunur.

Tahtadaki formüller

  • 2<2x−2<142 < 2x - 2 < 14
  • 4<2x<164 < 2x < 16
  • 2<x<82 < x < 8
  • 2, 3, 4, 5, 6, 7

Önemli: Kenar uzunluğu olarak verilen cebirsel ifadenin (2x-2) de pozitif olması gerektiği ve bu değerin üçgen eşitsizliğini sağlaması gerektiği dikkate alınmalıdır.

29:26Açıortay ve Kenar Bağıntıları

  • İki iç açıortayın kesiştiği nokta, üçgenin iç teğet çemberinin merkezidir.
  • Açıortayların oluşturduğu açı, 90 - (tepe açısı/2) formülüyle bulunur.
  • Bu açı 90 dereceden küçük olduğu için, karşısındaki kenar için Pisagor bağıntısı eşitsizlik olarak kullanılır.

Tahtadaki formüller

  • D =90−A/2= 90 - A/2
  • α <90< 90
  • 2<2 < X <14< 14
  • X <10< 10
  • 2<2 < X <10< 10
  • TS =10−2−1=7= 10 - 2 - 1 = 7

Önemli: Açıortayların oluşturduğu açının 90 dereceden küçük olması, Pisagor bağıntısını eşitsizlik olarak kullanmamızı sağlar ve bu durum, kenarın alabileceği değer aralığını daraltır.

30:05Dik Üçgen ve Pisagor Bağıntısı

  • Bir açısının ölçüsü 90 derece olan üçgene dik üçgen denir.
  • Dik üçgende dik kenarların kareleri toplamı, hipotenüsün karesine eşittir (Pisagor bağıntısı).
  • Pisagor bağıntısı, matematik ve geometrinin temel taşlarından biridir ve birçok alanda kullanılır.

Önemli: Pisagor bağıntısı, dik üçgenlerde kenar uzunlukları arasındaki ilişkiyi ifade eden en temel ve önemli formüldür. Bu formülün bulunduğu dönemlerdeki zorluklar ve bilginin değeri vurgulanmıştır.

36:00Dik Üçgen ve Pisagor Bağıntısı

  • Bir açısının ölçüsü 90 derece olan üçgene dik üçgen denir.

Tahtadaki formüller

  • b² = a² + c²

36:15Özel Üçgenler

  • 3-4-5 üçgeni ve katları (6-8-10, 9-12-15 vb.) özel üçgenlerdir.
  • 5-12-13 üçgeni özel bir üçgendir.
  • 8-15-17 üçgeni özel bir üçgendir.
  • 7-24-25 üçgeni özel bir üçgendir.
  • Dik kenarlar arasında 1:2 oranı varsa hipotenüs küçük kenarın √5 katıdır.
  • Dik kenarlar arasında 1:3 oranı varsa hipotenüs küçük kenarın √10 katıdır.
  • Verilen kenar uzunlukları Pisagor bağıntısını sağlıyorsa, o üçgen dik üçgendir.

Tahtadaki formüller

  • 3k, 4k, 5k
  • 5, 12, 13
  • 8, 15, 17
  • 7, 24, 25
  • k,2k,k5k, 2k, k\sqrt{5}
  • k,3k,k10k, 3k, k\sqrt{10}

Önemli: Özel üçgenleri bilmek, Pisagor bağıntısını kullanmadan hızlı çözüm sağlar.

38:10Örnek Soru 1: Özel Üçgen Uygulaması

  • Verilen iki dik üçgende kenar uzunlukları özel üçgen kurallarına göre bulunur.
  • 6-8-10 üçgeni ve 10-24-26 üçgeni (5-12-13 üçgeninin iki katı) kullanılarak x değeri bulunur.

46:15Özel Açılı Üçgenler: 30-60-90 Üçgeni

  • 30 derecenin karşısındaki kenar hipotenüsün yarısıdır.
  • 60 derecenin karşısındaki kenar, 30 derecenin karşısındaki kenarın √3 katıdır.

Tahtadaki formüller

  • k,k3,2kk, k\sqrt{3}, 2k

46:41Özel Açılı Üçgenler: 45-45-90 ve 15-75-90 Üçgenleri

  • 45-45-90 üçgeninde dik kenarlar k ise hipotenüs k√2'dir.
  • 15-75-90 üçgeninde hipotenüse indirilen yükseklik h ise hipotenüs 4h'dir.

Tahtadaki formüller

  • k,k,k2k, k, k\sqrt{2}
  • h, 4h

47:17Örnek Soru 6: Özel Açılı Üçgen Uygulaması

  • 135 derecelik açının dışından dikme inilerek 45-45-90 dik üçgeni oluşturulur.
  • Oluşan dik üçgenin kenarları 6√2 hipotenüs olduğu için dik kenarları 6'dır.
  • Büyük dik üçgende kenarlar 6 ve 8 olur, bu da 6-8-10 özel üçgenini verir.

Tahtadaki formüller

  • 6, 8, 10

Önemli: Geniş açılı üçgenlerde dışarıdan dikme indirerek özel üçgen oluşturmak sık kullanılan bir yöntemdir.

48:08Özel Açılı Üçgenler Soru Çözümü - Tip 7

  • 60 derecelik açıdan dik indirildiğinde 30-60-90 üçgeni oluşur.
  • 30 derecenin karşısı hipotenüsün yarısıdır.
  • 45-45-90 üçgeninde kenarların birbirine eşit olduğu ve hipotenüsün kenarın kök 2 katı olduğu kullanılır.

Tahtadaki formüller

  • 626\sqrt{2}

Önemli: Özel açılı üçgenlerin özelliklerini kullanarak bilinmeyen kenar uzunluklarını bulmak önemlidir.

49:20Muhteşem Üçlü

  • Bir dik üçgende 90 dereceden indirilen kenarortay, ayırdığı kenarları ve kendisiyle birlikte üç eşit uzunluk oluşturur.
  • Bu durum 'Muhteşem Üçlü' olarak adlandırılır.

Tahtadaki formüller

  • |AD| = |BD| = |DC|

Önemli: 90 dereceden inen kenarortayın hipotenüsü ikiye böldüğünde, kenarortayın kendisi de bu parçalara eşit olur. Bu, birçok geometri sorusunda karşımıza çıkacak kritik bir özelliktir.

49:50Muhteşem Üçlü ve Öklid Teoremi Soru Çözümü - Tip 8

  • Muhteşem üçlü kuralı kullanılarak eşit kenarlar belirlenir.
  • Dik üçgende dikten dik inildiğinde Öklid Teoremi uygulanır.
  • Öklid Teoremi'nde yüksekliğin karesi, ayırdığı parçaların çarpımına eşittir ('hamburgerin karesi, patates kızartması').
  • Pisagor teoremi ile bilinmeyen kenar uzunlukları bulunur.

Tahtadaki formüller

  • y² =9∗4= 9 * 4
  • y=6y = 6
  • 62+42=(2x)26² + 4² = (2x)²
  • 36+16=4x236 + 16 = 4x²
  • 52=4x252 = 4x²
  • x² =13= 13
  • x=13x = \sqrt{13}

Önemli: Muhteşem üçlü ve Öklid teoreminin bir arada kullanıldığı bu tür sorular, sınavlar için önemli bir uygulama alanıdır.

51:51Özel Açılı Üçgenler ve Öklid Teoremi Soru Çözümü - Tip 9

  • 30-60-90 üçgeni oluşturularak kenar uzunlukları bulunur.
  • 30 derecenin karşısı hipotenüsün yarısı, 60 derecenin karşısı 30 derecenin karşısının √3 katıdır.
  • Dikten dik inildiğinde Öklid Teoremi uygulanır.
  • Öklid Teoremi'nde yüksekliğin karesi, ayırdığı parçaların çarpımına eşittir.

Tahtadaki formüller

  • (43)2=4∗y(4\sqrt{3})² = 4 * y
  • 16∗3=4y16 * 3 = 4y
  • 48=4y48 = 4y
  • y=12y = 12
  • x=12+4x = 12 + 4
  • x=16x = 16

Önemli: Özel açılı üçgenlerin ve Öklid Teoremi'nin birleşimiyle oluşan bu tip sorular, geometri konularının temelini oluşturur ve sıkça karşımıza çıkar.

54:05Ödev ve Geometri Çalışma Tavsiyeleri

  • Konu tekrarı yapmak önemlidir.
  • Taktiklerle geometri kitabından en az 30 soru çözülmelidir.
  • Özellikle dik üçgen, özel açılı üçgenler gibi temel konuların iyi anlaşılması gerekir.
  • Geometri, analitik geometri ve dörtgenler gibi ileriki konularda da bu temel bilgiler kullanılacaktır.

Önemli: Üçgenler konusu, geometrinin temelidir ve sağlam bir şekilde bitirilmelidir. Özellikle bu bölümde işlenen konular ÖSYM tarafından sıklıkla sorulmaktadır.

Matematik dersindeki diğer konu özetleri

Matematik özetlerinin tümü →

Kendi ders videondan böyle bir özet çıkar

Bağlantıyı yapıştır; zaman damgalı konu özetini, akıl kartlarını ve o konudan soru bankasını çıkaralım.

Akıllı Özetleyici'yi aç →